Magazyn może być wyposażony w nowoczesne regały i dysponować dużą powierzchnią, a mimo to działać wolno i stwarzać zagrożenia. W większości przypadków problemem nie jest sprzęt, lecz brak logicznego podziału przestrzeni. Gdy przyjęcia zaczynają kolidować z wysyłkami, kompletacja wymaga pokonywania zbędnych dystansów, a drogi transportowe przecinają się z ruchem pieszym, koszty operacyjne szybko wymykają się spod kontroli.

W tym artykule pokazujemy, jak strefowanie magazynu i świadome projektowanie layoutu magazynu pomagają uporządkować procesy i realnie poprawić bezpieczeństwo pracy.

Strefowanie magazynu jako klucz do maksymalnej wydajności

Problemy operacyjne rzadko wynikają wyłącznie z braku miejsca. Znacznie częściej ich źródłem jest układ magazynu, w którym poszczególne procesy wzajemnie sobie przeszkadzają. 

Strefowanie magazynu polega na podziale przestrzeni na obszary o jasno określonych funkcjach, zaprojektowane tak, aby przepływ towaru był logiczny i przewidywalny. Bez takiego podziału nawet nowoczesny obiekt szybko traci swoją efektywność.

Cztery główne strefy magazynowe – podstawa organizacji przestrzeni

Klasyczny podział na 4 strefy magazynowe porządkuje drogę towaru od momentu przyjęcia aż po wydanie:

  • strefa przyjęć,
  • strefa składowania,
  • strefa kompletacji,
  • strefa wysyłek.

Taki układ ogranicza cofanie towaru i krzyżowanie się ruchu. W nowoczesnych magazynach często uzupełnia się go o strefę buforową lub strefę zwrotów, które stabilizują pracę przy zmiennym wolumenie dostaw.

Strefa przyjęć towaru – wrota magazynu

Strefa przyjęć obejmuje rozładunek, kontrolę ilościową i jakościową oraz wstępne sortowanie. Jej wielkość i położenie powinny odpowiadać realnej częstotliwości dostaw oraz czasowi potrzebnemu na obsługę towaru.

Źle zaplanowana strefa przyjęć szybko prowadzi do zatorów na rampach. W praktyce rolę „bezpiecznika” pełni strefa buforowa, która oddziela przyjęcia od dalszych operacji.

Strefa składowania i zasada ABC/XYZ

Strefę składowania należy projektować od charakterystyki towaru, a nie od dostępnych regałów. Duże znaczenie mają rotacja, gabaryty i masa jednostek ładunkowych.

Strefowanie magazynu a zasada ABC/XYZ pozwala skrócić drogi transportowe i lepiej dopasować typy regałów — zarówno w magazynach lekkiego, jak i wysokiego składowania.

Strefa kompletacji i wysyłek

Kompletacja generuje największy ruch operacyjny, dlatego jej układ bezpośrednio wpływa na czas realizacji zamówień. Aby ograniczyć długość ścieżek kompletacyjnych, towary szybkorotujące powinny znajdować się w strefie prime picking, możliwie blisko wysyłek.

Dobrze zaprojektowana strefa zmniejsza również ryzyko zatorów przy przyjęciach i wydaniach.

Projektowanie layoutu magazynu w praktyce

Projektowanie layoutu magazynu nie sprowadza się do rozmieszczenia stref na planie. Kluczowe jest powiązanie ich wielkości i lokalizacji z rzeczywistym obciążeniem procesowym. W praktyce oznacza to projektowanie stref w oparciu o wolumen i rotację, uwzględnienie rezerw na sezonowość oraz eliminację cofania towaru i krzyżowania się strumieni ruchu.

Pomocnym narzędziem jest mapa stref magazynowych, która pozwala szybko ocenić, czy układ faktycznie skraca ścieżki, czy tylko dobrze prezentuje się na papierze. 

Coraz częściej strefowanie magazynu projektuje się równolegle z wdrożeniem WMS — system wspiera operacje, ale nie naprawi błędów wynikających z nielogicznego layoutu.

Bezpieczeństwo i przepływ – wyznaczanie dróg transportowych

Drogi transportowe są jednym z najczęściej pomijanych elementów strefowania, a jednocześnie jednym z najbardziej krytycznych z punktu widzenia BHP. Ich przebieg powinien wynikać z procesu, a nie być „dorysowany” po ustawieniu regałów.

Podstawowe zasady projektowe:

  • rozdzielenie ruchu pieszego i wózkowego wszędzie tam, gdzie to możliwe,
  • minimalizacja skrzyżowań tras i miejsc o ograniczonej widoczności,
  • dostosowanie szerokości dróg do typu wózków i promienia skrętu.

Istotną rolę odgrywają linie wyznaczające drogi komunikacyjne w magazynie, które porządkują przestrzeń i zmniejszają liczbę niejednoznacznych zachowań. Kolorystyka powinna być spójna i czytelna:

  • żółty – drogi transportowe,
  • zielony – ciągi piesze,
  • czerwony – strefy zagrożenia lub zakazu.

Uzupełnieniem są piktogramy i oznaczenia pionowe, szczególnie w obszarach o zwiększonym ryzyku. Dobrze zaprojektowane drogi transportowe jednocześnie zwiększają bezpieczeństwo i skracają czas operacji.

Zaprojektuj przyszłość swojego magazynu z ekspertem Nedcon Silesia

Skuteczne strefowanie nie kończy się na teorii. Realne korzyści pojawiają się wtedy, gdy analiza procesów zostaje przełożona na konkretny układ przestrzeni i spójny przepływ towaru. Właśnie na tym etapie kluczowe znaczenie mają profesjonalne usługi projektowania magazynu i strefowania.

Nedcon Silesia wspiera klientów jako firma projektująca systemy regałowe, doradzając już na etapie projektowania layoutu magazynu. Bazując na wieloletniej praktyce, pomagamy dobrać rozwiązania składowania odpowiednie do rotacji towaru, charakteru operacji i planowanego rozwoju magazynu, a także wskazuje sprawdzone schematy rozmieszczenia regałów i stref.

Twoja wydajność zaczyna się od optymalnego projektowania layoutu magazynu. Skontaktuj się z ekspertami Nedcon Silesia i zamów konsultacje logistyczne – strefowanie magazynu dopasowane do Twoich procesów.